İstanbul'da Bulunan Müslüman ve Azınlıkların Mezarlıkları

İstanbuldaki Mezarlıklar Listesi

İstanbul, tarih boyunca birçok medeniyete ev sahipliği yapmış, tarihi ve kültürel birikimiyle dünyanın en özel şehirlerinden biri olmuştur. Bu kadim şehir, sadece camilerde, saraylarda ya da surlarda değil; şehrin dört bir yanına dağılmış mezarlıklarda da kendini gösterir. Osmanlı’dan günümüze, gayrimüslim topluluklardan modern şehir mezarlıklarına kadar uzanan geniş bir çeşitlilikle karşımıza çıkan İstanbul’daki mezarlıklar listesi, hem şehir hafızasını hem de toplum yapısını yansıtır.
İstanbul’da zaman zaman yeni yerlerin eklenmesiyle birlikte toplamda 400'e yakın aktif veya tarihi mezarlık bulunur. Bunların büyük çoğunluğu İstanbul Büyükşehir Belediyesi Mezarlıklar Dairesi Başkanlığı tarafından yönetilirken; azınlıklara ait kilise ya da vakıflara bağlı olarak faaliyet gösteren mezarlıklardır. Ayrıca askerî şehitlikler ve özel mezarlıklar da bu yapının bir parçasıdır.

İstanbul'da Mezar Yerleri

ŞEHİTLİKLER

İstanbul'da, İstanbul'un fethinden Balkan Harbi'ne, I. Dünya Savaşı'ndan 15 Temmuz'a kadar tarihin farklı dönemlerinde vatan uğruna canını feda eden kahramanların anısını yaşatan toplam 16 resmi şehitlik ve tarihi anıt makam bulunuyor. Kent sınırlarında Alaiye, Çifte Nöbetçiler, Edirnekapı, Gazilertepe, Hadımköy, Küçükyalı, Sakızağacı Hava, Karacaahmet Sultan, Deniz Hastanesi, Hürriyet-i Ebediye, Tayyare Şehitleri Abidesi, Yeniköy ve Yeşilbayır şehitlikleri kayıtlarda yer alıyor.
İstanbul'daki şehitliklerin bazılarında gömülü şehitlerin sayısı bilinmezken, Edirnekapı Şehitliği 30 binden fazla şehidin ebedi istirahatgahı oldu

İstanbul'un öne çıkan tarihi ve askeri şehitlikleri şu şekildedir:

1. Edirnekapı Şehitliği
   İstanbul'un fethinde şehit düşen askerlerden başlayarak Osmanlı ve Cumhuriyet dönemindeki savaşlarda, iç güvenlik operasyonlarında ve 15 Temmuz'da şehit olanların mezarları burada yer alır.
2. Edirnekapı Polis Şehitliği
   Emniyet Teşkilatı bünyesinde görev yaparken şehit olan polis memurları ve amirlerinin defnedildiği özel bölümdür.
3. Sakızağacı Hava Şehitliği
   Eyüpsultan'da yer alan bu şehitlik, görev esnasında veya savaşlarda şehit düşen hava subay ve astsubaylarına ayrılmıştır.
4. Taşdelen Şehitliği
   Çekmeköyde bulunan bu şehitlik, 15 Mayıs 1992 tarihinde PKK terör örgütü tarafından İstanbul'un Çekmeköy ilçesine bağlı Taşdelen Jandarma Karakolu'na düzenlenen hain baskında şehit düşen askerlerimizi barındırır
5. Hadımköy Şehitliği
   Arnavutköy ilçesinde yer alan bu tarihi mekan, Balkan Harbi (Çatalca Savunması) sırasında şehit düşen askerlerimizin anısına tesis edilmiştir.
6. Karacaahmet Şehitliği
   Üsküdar'da bulunan tarihi Karacaahmet Mezarlığı bünyesinde, geçmişten günümüze intikal eden şehit kabirlerini barındırır.
7. Heybeliada Şehitliği Adalar'da bulunan şehitlik, özellikle Türk Deniz Kuvvetleri tarihi açısından önem taşır ve deniz şehitlerimizin anısını yaşatır.
8. 15 Temmuz Şehitler Makamı
   15 Temmuz Şehitler Köprüsü'nün Beylerbeyi çıkışında, darbe girişimi sırasında köprüde şehit olan vatandaşlarımızın anısına yapılmış kubbeli anıt yapıdır.
9. Alaiye Şehitliği
   Çatalca bölgesinde Balkan Savaşları'nda şehit düşen Alaiye (Alanya) Redif Taburu askerleri için yapılmıştır.
10. Kazlıçeşme Yedi Şehitler
    Zeytinburnu ilçesinde yer alan ve İstanbul'un fethinden önceki kuşatmalarda ilk şehit düşen Türk askerlerinin kabirlerinin bulunduğu tarihi alandır.
11. Yeşilbayır Şehitliği
    Arnavutköy ilçesine bağlı Yeşilbayır Mahallesi sınırları içinde, Yeşilbayır Mezarlığı içerisinde yer alan tarihi ve resmi kayıtlarda geçen şehitliklerimizden biridir
12. Yeniköy Şehitliği (Yeniköy Mezarlığı),
    İstanbul'un Sarıyer ilçesine bağlı, Boğaziçi'nin tarihi ve huzurlu semtlerinden biri olan Yeniköy'de yer alan tarihi bir mezarlık ve şehitliktir. İstanbul genelinde bulunan az sayıdaki resmi şehitlikten biridir.
13. Hürriyet-i Ebediye Şehitliği,
    İstanbul'un Şişli ilçesinde, Çağlayan Adalet Sarayı'nın arkasında bulunan, 31 Mart Vakası ve II. Meşrutiyet döneminde hayatını kaybeden Talat Paşa, Mithat Paşa ve suikasta kurban giden Sadrazam Mahmut Şevket Paşa gibi önemli Osmanlı devlet adamları da burada defnedilmiştir
14. Küçükyalı Şehitliği
    Tarihi ve askeri bir alandır. İstanbul'un Anadolu Yakası'nda, Maltepe ilçesine bağlı Küçükyalı semtinde (Aydınevler Mahallesi sınırlarında), D-100 (E-5) Karayolu'nun hemen kenarında konumlanan köklü Küçükyalı Mezarlığı alanı ile bütünleşik veya bu bölgedeki askeri/tarihi araziyle ilişkili olarak bilinmektedir
15. Deniz Hastanesi Şehitliği,
    Beyoğlu ilçesine bağlı Kasımpaşa semtinde, Haliç kıvrımında ve Zindanarkası Mezarlığı ile iç içe yer alan tarihi bir mezarlık ve kültürel miras yapısıdır Alan içerisinde eski döneme ait pek çok tarihi mezar taşı, kitabe ve remizli yeniçeri mezar taşları yer alır
16. Gazilertepe Şehitliği,
    Milli Savunma Bakanlığı verilerine göre İstanbul sınırları içerisinde yer alan 13 tarihi askeri şehitlikten biridir. İstanbul'un batısında, Çatalca ile Büyükçekmece bölgeleri arasında, tarihi Çakmak Savunma Hattı'nın ve tabyaların yer aldığı stratejik bir bölgede konumlanmıştır. Gazilertepe Şehitliği'nde yatan askerlerin tam olarak 1877-1878 Osmanlı-Rus Harbi (93 Harbi) sırasında mı yoksa Balkan Savaşları (1912-1913) esnasında mı şehit düştükleri kesin olarak ayırt edilememektedir. Bölge, her iki büyük savaşta da İstanbul'u savunmak adına kritik çarpışmalara sahne olmuştur. Çatalca muharebeleri döneminde yaşanan şiddetli kolera salgınları nedeniyle ölen birçok askerin bulundukları mevzilere kireçlenerek toplu gömülmesi, bölgedeki birçok şehit mezarının yerinin günümüzde tam olarak tespit edilememesine yol açmıştır.

BAYRAMPAŞA

1. Beşyüzevler

ESENLER