۞… — …
— | Dolar… Euro… Gr. Altın4.215 | ☾…'a --:--:--
SON DAKİKA
Aktuel

Hangisi Faydalıdır. Hela Taşı mı Klozet mi ?

۞ / editör06 Temmuz 2026 - 10:18 · … dk okuma

Tuvalet Seçiminde Alafranga mı, Alaturka tuvalet mi ?

Tuvalet Seçiminde Batı Tipi Tuvalet mi ? Doğu Tip Tuvalet mi ?

Her ne kadar doğu ülkelerinde Hindi, Japoni, Mısıri, İrani gibi isimlerle, ülkemizde turka olarak adlandırılan çömelerek kullandığımız hela taşına alaturka tuvalet denir. Oturarak tuvaletimizi yaptığımız klozet tipi tuvaletlere de alafranga denir. Güney Çin, Japonya, Fransa, İtalya, Türkiye, İran, Pakistan, Yunanistan, Hindistan ve çoğu Ortadoğu ülkeleri ile eski SSCB devletlerinde alaturka tuvalet kullanılmaktadır
Tuvalet seçimi, çoğu zaman mimari tercihlere veya alışkanlıklara bağlı gibi görünse de, aslında sağlık açısından dikkatle değerlendirilmesi gereken bir konudur. Evlerde, otellerde, iş yerlerinde ve halka açık alanlarda kullanılan tuvalet tipleri; hem kullanıcı konforunu hem de uzun vadeli fizyolojik etkileri doğrudan etkileyebilir.
67 sağlıklı kadın üzerinde yapılan araştırmanın sonuçlarına göre; kadınların yüzde 93’ü tuvaletini çömelerek yapmayı tercih ediyor. Ayrıca çömelerek idrar yapılınca, mesanede çok daha az miktarda idrar kalıyor. 61 sağlıklı erkek üzerinde yapılan araştırmanın sonuçlarına göre de; ayakta veya çömelerek idrar yapanların sayısı, oturarak yapanlardan daha fazla.
28 kişi üzerinde yapılan bir başka çalışmanın sonucuna göre de; oturur durumda tatminkar bir bağırsak boşalması hissi elde etmek için, çömelir durumdakine göre iki-üç kat daha fazla güç harcamak gerekiyor. Bu da ıkınma ve zorlanmanın neden olabileceği sorunları beraberinde getiriyor.
Yıllarca tartışılan konu ise atalarımızın da kullandığı alaturka tuvalet mi yoksa alafranga tuvalet mi tercih etmeliyiz, hangisi daha sağlıklıdır sorusunun cevabı....

Her iki tür tuvaletin de avantaj ve dezavantajları mevcuttur.

Alaturka tuvalet
  • Alaturka tuvaletteki defakasyon pozüsyonu dışkıyı rahat çıkarabilmek için daha avantajlıdır. 
  •  Dışkıların anal kanaldan geçerken daha net ve daha düz geçmesini sağlar ve anorektal açıyı genişletir.
  • Bu pozüsyonda pelvik taban kasları dışkıyı dışarıya atmak için yardımcı olurlar. Bu açıdan özellikle hemoroid, kabızlığa meyilli, dışkısını çıkarmada problemi olan bağırsak tembelliği gibi sorunları olan bireylerde alaturka tuvalet daha faydalıdır.
  • Alaturka tuvaletler ise kasları daha aktif çalıştırdığı için hem bacak hem de karın bölgesi kaslarının güçlenmesine katkı sağlayabilir.
  • Çağımızın en önemli hastalıklarından olan kabızlık, hemoroit, kolon kanseri, prostat rahatsızlıkları ve reflü çömelmeye bağlı olarak azalıyor. 
  • Bu tuvalette taharetlenme için elimizi kullandığımızdan dışkı içerisinde bulunan başta E. Coli (escherichia coli) dediğimiz bakteri olmak üzere birçok bakteri türünü elimize bulaştırırız. 
  • Alaturka tuvalette taharetlendikten sonra el yıkanmadan ellenen her materyale E. Coli (escherichia coli)  bulaşabilmektedir. 
  • Alaturka tuvaletlerde bayanların dikkat etmesi gereken bir durum daha vardır. Vajen ve makat arasındaki mesafe çok kısa olduğundan makattaki E. Coli vajene ve idrar yoluna kolayca geçebilir. Bunun için taharetlenme arkadan önce değil, önden arkaya yapılmalıdır.
  • Çömelme pozisyonu, yani alaturka tuvaletler kadınlar için de kolaylık sağlar. Bu pozisyon pelvisin baskı yapmasına sebep olduğu için; idrar torbası ve regl döneminde rahimden gelen kan daha kolay dışarı atılır.
  • Rektum ve kolonun daha hızlı ve daha etkili boşalması; kanserojen maddelerin kolon mukozası ile temasını azaltıyor.
  •  Tuvalette geçirilen zamanın kısalması, hemoroit hastalığı riskini azaltıyor. 
  •  Kasık fıtığını engelliyor.
  •  Uylukların, kolona yaptığı baskı, ıkınmayı azaltıyor.
  •  Uzun süre oturan, ıkınan ve zorlanan kişilerde karın içi basıncı artıyor. Çömelmek ise bu baskıyı ve reflüyü minimuma indiriyor.
  •  Puborektal kasın gevşemesini sağlıyor. Dışkının çıkmasıyla ilgili hastalıkların oluşmasını engelliyor.
Alafranga tuvalet
  • Alafranga tuvalet ise dışkı çıkarma açısından dezavantajlıdır. Bu tuvaletlerde kişinin daha fazla ıkınmasına ihtiyaç vardır. Alaturka tuvaletlere göre dışkı çıkarmak daha zordur. 
  • Dışkılama; oturma pozisyonunda daha zayıf ve yavaş gerçekleşir. Dolayısıyla otururken kaslar daha çok zorlanır.
  • Alafranga tuvaletlerde hizalanma daha zayıf olduğundan, dışkılama süreci daha uzun sürebilir ve bu da çeşitli sindirim problemlerini tetikleyebilir.
  • Oturma pozisyonu tam boşaltımı engelleyen puborectalis kasının sıkılaşmasına sebep olur. Bağırsaklarda dışkı kalması çeşitli enfeksiyon oluşumu ve iltihaplara sebep olabilmektedir.
  • Daha önce başkasının oturduğu ve cildinin temas ettiği yere başka bir kişinin oturması ile ciltte bulunan hastalık diğerine bulaşabilir. 
  • Erkek tuvaletlerinde alafıranga tuvaletin klozet kapağının oturma bölümü kaldırılmadan ayakta yapılan işeme ile idrar oturma kısmına bulaşır. Ve bu daha sonra tuvaleti kullanacak kişinin cildine temas ederek kötü hijyenik duruma sebep olur. Bu yüzden alafıranga tuvaletler erkek umumi tuvaletleri için uygun değildirler. 
  • Bayanlar için olan umumi tuvaletlerde ise alafıranga tuvaletler daha sıhhidir. Ancak bu tuvaletlerde de tercihen alaturka kullanmak isteyenler için alaturka bölümü de yapılmalıdır.
  • Hemoroid (Basur), Bağırsak iltihabı, Kolon kanseri, Pelvik bölge hastalıkları, Crohn hastalığı gibi hastalıklara sebep olabilmektedir.
  • Alafranga tuvaletlerde kalma süresi kitap ve gazete okuma alışkanlığına bağlı olarak artıyor.
  • Mesane, prostat, uterus, anal kanal gibi organlara giden sinirlerin ıkınma nedeniyle hasar görmesi engelleniyor.
  • Kadını doğuma hazırlıyor.
  • Alaturka tuvalet bacağı ve kalçayı kirli olabilecek bir yüzeye değdirmeyi gerektirmez.
Dimimize Göre Hangi Tuvalet Tipi Kullanılmalı
Dinen her iki tuvalet türünü kullanmak da caizdir. Asıl önemli olan İslamiyet'te necasettin (pislikten) temizlenme kuralıdır. Temizlik tam yapıldığı ve üzerinize sıçramadığı sürece ikisi de kullanılabilir. 
Dini açıdan tuvalet adabında öne çıkan temel noktalar şunlardır:
Sıçramadan Korunmak:
Din alimleri, klozet (alafranga) kullanımında idrar ve dışkının vücuda veya elbiseye sıçrama riskine karşı çok dikkatli olunması gerektiğini belirtir. Alaturka tuvaletler yapıları gereği sıçrama riskini daha aza indirebilir.
Taharet:
İdrardan ve dışkıdan tamamen arınmak (istibra ve istinca) esastır
Mahrem Bölgelerin Örtülmesi: Dinen avret yerlerinin başkaları tarafından görülmemesi gerektiği gibi, kişinin kendi avret yerine bakmaması da edep kurallarındandır.

Sonuç olarak 
1800’lerde krallara ve kraliçelere ayrı bir lüks getirmek için oturmalı tuvaletler yapılmaya başlandı. O zamandan günümüze teknoloji gelişti ve yeni yeni klozet modelleri üretilmeye başlandı. Alaturka tuvaletler asla eski tip ve modası geçmiş bir tuvalet değildir. Günümüzde insanların sağlığı için alafranga görünümünde ama alaturka işlevinde olan tuvaletler tasarlanıyor. Klozetler sadece dekoratif amaçlı düşünülmemeli. Alafranga görünümlü ama alaturka gibi çömelerek yapılabilen tuvaletler şu an için en sağlıklısı…
Evlerde alafıranga tuvaletler daha hijyeniktir. Ancak umumi tuvaletlerde özellikle erkekler için olan umumi tuvaletlerde alaturka tuvaletler daha hijyeniktir. Obez, yaşlı veya özürlüler için ise alafıranga tuvaletler daha uygundur. Bu yüzden hem bayan hem erkekler için olan umumi tuvaletlerde her iki cins tuvaletler de bulunması gerekir.
Alafranga tuvaletleri tercih ediyorsanız bir çömelme sandalyesi ile dışkıların anal kanaldan geçişini kolaylaştırabilirsiniz.
Hijyenik, ekonomik ve çevre dostu olmalarının yanında kültürel önemi olan alaturka tuvaletler hala pek çok insan tarafından tercih edilmektedirler. Ayrıca, sağlık açısından yararlıdır ve küçük çocuklar için daha güvenli bir seçenek olabilirler. Ancak, tercih edilmesi tamamen kişisel bir tercihtir ve herkesin kendi zevkine göre hareket etmesi gerekmektedir.
Hastaneler, okullar ve havalimanları gibi ortak kullanılan yerlerde, alaturka tuvaletlerin daha hijyenik olduğu da zaten bilinen bir gerçek.
Cinsel yolla bulaşan hastalıklardan korunmak için temizlik çok önemli çünkü bu hastalıklar sadece cinsel temasla geçmiyor. Herhangi bir hastalığı bulunan kişinin kullandığı alafranga tuvaleti kullanan da aynı hastalığa yakalanabilir. Halka açık yerlerde alafranga tuvaletlerden uzak durulmalıdır.

Derleme @Dinierk
Bu haberi paylaş:
۞

Yorumlar

Yorumlar