Bir caminin ve hem de öyle bir camii ki, hemen yanında Allah'ın sâlih kullarından birinin türbesi var. Yanı başı kabristan.. Sayısız mezarlık var. Ne diyorduk, bir çok ulemanın, alimin hesap gününü beklediği kocaman bir mezarlık çevresinde yer alıyor. Hatta en ünlüsü Merkez Efendi Hazretlerinin kabri ve onun adıyla anılan bir caminin hemen yanındaki yapıdan bahsedeceğiz.
Sorumuz geliyor.
Adını büyük bir evliyadan alan semtim içerisinde, hemen yanı başında yine kabir bulunan bir yere ne yakışır.
Eskiden olduğu gibi tilavet edilen Kur'an sesleri mi, çalgı çulgu mu ?
Sazların olduğu yerde ister türkü çal, ister divan eserleri.. İster ilahiler oku, ister İstanbul şarkıları. Gece yarıları, gündüzün ortası olsun çevreye yayılan müzik aletlerinden gelen sesler ve çevresinde sayısız kabirler..
Mezarlık ortasında meşk yapsan ne olur, Yapmasan. Ne kadar etik olur.
Zeytinburnu Belediyesine göre "meşkler ruhlarını dinlendiriyor"muş, burada.. Ruhunu dinlendirmek istiyorsan kabirler arasında dolaş, ibret al.. derler adama..
Neymiş, sanat ve tasavvuf müziğine gönül vermiş insanlar bir arada eğleniyorlarmış. Gündüz çayhane , akşam müzikhol. Nerede, zamanında kabri yapılsın diye kendisine türbe isteyen paşa için yapılmış, sonradan Paşa'nın çok lüks dediği yerde. Paşa nerede yatıyor. Hemen önünde. Yani rahmetli Abdülbaki paşanın mezarının hemen yanında sazende ekibi.. Şarkılar söylüyorlar. Ya, sen ona tasavvuf müziği de.. Biz demiyoruz.
Burayı müzikhol yapan kişi, bir zamanlar Merkez efendi camisine at kafaları dolu halıyı camiye serdiren kişi. Hatta, cami avlusu yaparak camiden uzak namazgah yapan, insanları cami cemaatinden uzaklaştıran kişi.
O kendini bilir.
Yahu.. Kabrin, mezarın yanında müzikhol mü olur.
Peki burayı gündüz çayhane gece sazhane yapan şahsa soralım. O kapının üzerinde ne yazıyor. Okudun mu ?
“Selamun aleykum tıbtum fedhuluha halidin” (1207 -1618)
“Size selam olsun. tertemiz oldunuz. Haydi ebedi kalmak üzere buraya girin.” (Zümer suresi 73. ayet)
400 Yıl "Kur'an Okulu" olarak tanınan yer..
Yani, Darulkurra...
Kurraların Evi.. Kurra, Kuran-ı Kerim'i artık ruhuna işlemiş kimselerin evi, barınağı..
Yahu.. Kabrin, mezarın yanında müzikhol mü olur.
Peki burayı gündüz çayhane gece sazhane yapan şahsa soralım. O kapının üzerinde ne yazıyor. Okudun mu ?
“Selamun aleykum tıbtum fedhuluha halidin” (1207 -1618)
“Size selam olsun. tertemiz oldunuz. Haydi ebedi kalmak üzere buraya girin.” (Zümer suresi 73. ayet)
400 Yıl "Kur'an Okulu" olarak tanınan yer..
Yani, Darulkurra...
Kurraların Evi.. Kurra, Kuran-ı Kerim'i artık ruhuna işlemiş kimselerin evi, barınağı..
Ayette yazılı ve kapıya işlenmiş. Herksin gözüne girecek şekilde.. Nağmedar yapan görememiş.
Sen hangi temizlenenlerin içeri girmesini sağlıyorsun. diye sorsak..
Bunun yarın hesabı da olacak.
Vakfeden vakfetmiş. Yaptıran bile cenazesini bu güzel eyapıya layık görmemiş, kendini bahçeye gömdürmüş. Birileri de sözde hizmet adı altında sazevine döndürmüş.
Efendiler bu bina, aslına rücu etmeli..
Yine Kur'an sesleri yayılmalı.
İster Sıbyan Mektebi yapın, isterse hemen yanında bulunan lise, üniversite öğrencileri gelsin, din, diyanet öğrensin.
Sazhane değil, ilim hane olsun. Kuran evi olsun. Ölülerde nasiplensin. Edilen dualar onlara da ulaşssın.
Cami yanına Sazhane ne ya..
Bugün sen tasavvufi şarkılar çaldırırsın, yarın biri gelir meyhane şarkıları söyletir.
Nerede... Veli, ulema kabirleri yanında. Ölülere de mi, hatta Merkez Efendi Hazretlerinin hatırasından da mı sakınmadınız, saygınız yok..
İnsan utanır. İnsan sıkılır. Yanında kabir var, sen meşk et..
Vebali ağır bir işin neresinden dönersen kârdır.
*****
Bilgi notu
Abdülbâki Paşa Darülkurrası'nın haziresindeki kabirler, yapının banisi olan Abdülbâki Paşa ile Sultan Ahmed Camii kürsü şeyhi Mehmed Eşref Efendi'ye aittir.
Yapının tarihi ve mezarlık (hazire) alanıyla ilgili öne çıkan detaylar şunlardır:
• Abdülbâki Paşa: Sultan I. Ahmed dönemi defterdarlarından ve 17. yüzyıl vezirlerindendir. 1625 yılında Tokat Beylerbeyi iken vefat etmiş, naaşı İstanbul'a getirilerek kendi inşa ettirdiği bu yapının bahçesine defnedilmiştir. Aslında bu binayı kendisine türbe olarak yaptırmış; ancak Merkez Efendi Türbesi'nden daha büyük ve ihtişamlı olduğunu görünce edebinden ötürü darülkurraya (Kur'an eğitim merkezine) çevirmiş ve mezarının bahçede hazırlanmasını vasiyet etmiştir.
• Mehmed Eşref Efendi: Sultan Ahmed Camii'nin kürsü şeyhliğini yapmış önemli bir din alimidir.
• 17. Yüzyıl Mezar Taşları: Hazirede bu iki ismin yanı sıra, o dönemin estetiğini ve ruhunu yansıtan 17. yüzyıl Osmanlı dönemine ait diğer aile üyeleri ya da dönemin şahsiyetlerine ait mezar taşları da bulunmaktadır
Sen hangi temizlenenlerin içeri girmesini sağlıyorsun. diye sorsak..
Bunun yarın hesabı da olacak.
Vakfeden vakfetmiş. Yaptıran bile cenazesini bu güzel eyapıya layık görmemiş, kendini bahçeye gömdürmüş. Birileri de sözde hizmet adı altında sazevine döndürmüş.
Efendiler bu bina, aslına rücu etmeli..
Yine Kur'an sesleri yayılmalı.
İster Sıbyan Mektebi yapın, isterse hemen yanında bulunan lise, üniversite öğrencileri gelsin, din, diyanet öğrensin.
Sazhane değil, ilim hane olsun. Kuran evi olsun. Ölülerde nasiplensin. Edilen dualar onlara da ulaşssın.
Cami yanına Sazhane ne ya..
Bugün sen tasavvufi şarkılar çaldırırsın, yarın biri gelir meyhane şarkıları söyletir.
Nerede... Veli, ulema kabirleri yanında. Ölülere de mi, hatta Merkez Efendi Hazretlerinin hatırasından da mı sakınmadınız, saygınız yok..
İnsan utanır. İnsan sıkılır. Yanında kabir var, sen meşk et..
Vebali ağır bir işin neresinden dönersen kârdır.
*****
Bilgi notu
Abdülbâki Paşa Darülkurrası'nın haziresindeki kabirler, yapının banisi olan Abdülbâki Paşa ile Sultan Ahmed Camii kürsü şeyhi Mehmed Eşref Efendi'ye aittir.
Yapının tarihi ve mezarlık (hazire) alanıyla ilgili öne çıkan detaylar şunlardır:
• Abdülbâki Paşa: Sultan I. Ahmed dönemi defterdarlarından ve 17. yüzyıl vezirlerindendir. 1625 yılında Tokat Beylerbeyi iken vefat etmiş, naaşı İstanbul'a getirilerek kendi inşa ettirdiği bu yapının bahçesine defnedilmiştir. Aslında bu binayı kendisine türbe olarak yaptırmış; ancak Merkez Efendi Türbesi'nden daha büyük ve ihtişamlı olduğunu görünce edebinden ötürü darülkurraya (Kur'an eğitim merkezine) çevirmiş ve mezarının bahçede hazırlanmasını vasiyet etmiştir.
• Mehmed Eşref Efendi: Sultan Ahmed Camii'nin kürsü şeyhliğini yapmış önemli bir din alimidir.
• 17. Yüzyıl Mezar Taşları: Hazirede bu iki ismin yanı sıra, o dönemin estetiğini ve ruhunu yansıtan 17. yüzyıl Osmanlı dönemine ait diğer aile üyeleri ya da dönemin şahsiyetlerine ait mezar taşları da bulunmaktadır
Erol Kara / @dinierk
Ağaçlık alan mezarlıklar bölgesi, Cami, Merkez efendi türbesi bahçeye yapışık yapı da sazhane
Merkez efendi cami ve avluya yapışık yapı da müzikhol
Merkez efendi Camiinin iki metre yanında Darulkurra
Daha çok süslesinler diye tadilata alınmış.
Kapıdaki yazıya dikkat
“Size selam olsun. tertemiz oldunuz. Haydi ebedi kalmak üzere buraya girin.”
“Size selam olsun. tertemiz oldunuz. Haydi ebedi kalmak üzere buraya girin.”
Hazirede yatandan da utanmamak
Kabir yanında Sazhanede meşk yapanlar
Zeytinburnu Belediyesinin Tanıtımlarından
Yorumlar
Yorum Gönder